Sukces w sprawie karnej gospodarczej- uniewinnienie od zarzutu wyrządzenia szkody w obrocie gospodarczym

Reprezentowaliśmy Klienta od etapu postępowania przygotowawczego, od początku konsekwentnie kwestionując podstawy przedstawionych mu zarzutów oraz wskazując na nieprawidłowości w ocenie zgromadzonego materiału dowodowego.

Dlaczego ta sprawa jest istotna?          

Spory na tle wieloletniej współpracy gospodarczej niejednokrotnie wykraczają poza płaszczyznę cywilną czy korporacyjną i znajdują swój dalszy ciąg w postępowaniu karnym. Dotyczą one zwykle sposobu prowadzenia działalności, zasad jej finansowania, podejmowanych decyzji biznesowych oraz wzajemnych rozliczeń.

Wraz z eskalacją konfliktu te same zdarzenia, które wcześniej stanowiły element bieżącej współpracy gospodarczej, mogą zacząć być przedstawiane jako działania mające prowadzić do wyrządzenia szkody majątkowej.

W tego rodzaju sprawach kluczowe znaczenie ma zatem oddzielenie rzeczywistego sporu biznesowego od okoliczności mogących uzasadniać odpowiedzialność karną, a także szczegółowa analiza ekonomicznego kontekstu kwestionowanych działań i rzeczywistego przebiegu rozliczeń pomiędzy stronami.

Stan faktyczny

Na etapie postępowania przygotowawczego Klientowi przedstawiono szeroko zakreślone zarzuty dotyczące nieprawidłowości w rozliczeniach prowadzonych w ramach wspólnego przedsięwzięcia gospodarczego. Obejmowały one m.in. zarzut wyrządzenia wielomilionowej szkody oraz nieprawidłowego dysponowania środkami związanymi z prowadzoną działalnością.

Obrona od początku konsekwentnie kwestionowała zarówno podstawy faktyczne zarzutów, jak i sposób wyliczenia rzekomej szkody oraz interpretację przepływów finansowych.

Ostatecznie akt oskarżenia został wniesiony w istotnie węższym zakresie i dotyczył już wyłącznie jednego z elementów wcześniejszych zarzutów – zasadności określonych kosztów ponoszonych w związku z funkcjonowaniem przedsiębiorstwa oraz ich wpływu na sytuację majątkową drugiej strony.

Kluczowe znaczenie na etapie postępowania sądowego miała zatem szczegółowa analiza dokumentacji finansowej, rzeczywistego charakteru rozliczeń oraz ekonomicznego uzasadnienia kwestionowanych wydatków.

Działania obrony

Strategia procesowa opierała się na szczegółowej analizie materiału dowodowego, w szczególności dokumentacji finansowej oraz aktywnej inicjatywie dowodowej.

W toku sprawy:

• uczestniczyliśmy w przesłuchaniach świadków oraz doprowadziliśmy do przesłuchania kolejnych osób posiadających istotną wiedzę o zasadach funkcjonowania prowadzonej działalności;
• przedstawialiśmy ekspertyzy odnoszące się do kluczowych zagadnień sprawy;
• skutecznie zakwestionowaliśmy pierwotną opinię biegłego, w następstwie czego sporządzona została opinia uzupełniająca;
• wykazywaliśmy ekonomiczne uzasadnienie kwestionowanych kosztów oraz ich związek z prowadzoną działalnością;
• wskazywaliśmy na niespójności pomiędzy twierdzeniami osoby zawiadamiającej a pozostałym zgromadzonym materiałem dowodowym.

Szczególne znaczenie miało zakwestionowanie opinii biegłego, która stanowiła jeden z głównych dowodów oskarżenia. W wyniku działań obrony sporządzona została opinia uzupełniająca, która stała się jednym z istotnych elementów materiału dowodowego przemawiających na korzyść Klienta.

Efekt? Klient został uniewinniony od zarzucanego mu czynu.

Przeprowadzone postępowanie nie dało podstaw do przypisania Klientowi odpowiedzialności karnej w zakresie objętym aktem oskarżenia. Sąd uznał, że koszty ponoszone przez spółkę w związku z korzystaniem z lokali wykorzystywanych do prowadzenia działalności gospodarczej miały ekonomiczne uzasadnienie i odpowiadały powszechnie przyjętym zasadom prowadzenia działalności gospodarczej.

Wniosek z praktyki

W postępowaniach dotyczących przestępstw przeciwko obrotowi gospodarczemu kluczowe jest odróżnienie sporu pomiędzy wspólnikami od przesłanek odpowiedzialności karnej. Sam konflikt korporacyjny, podobnie jak rozbieżna ocena decyzji biznesowych czy sposobu rozliczeń finansowych, nie może stanowić samodzielnej podstawy do przypisania odpowiedzialności karnej. Konieczne jest bowiem wykazanie rzeczywistego powstania szkody, jej wysokości oraz związku pomiędzy zachowaniem oskarżonego a powstałym uszczerbkiem, przy czym ustalenia te muszą wynikać z kompletnego i spójnego materiału dowodowego.

W tego rodzaju sprawach szczególne znaczenie ma materiał dowodowy o charakterze finansowym, w tym opinie biegłych, które często wyznaczają kierunek ustaleń faktycznych. Jednocześnie nie mogą one zastępować całościowej oceny okoliczności sprawy, zwłaszcza w sytuacji, gdy pozostały materiał dowodowy ujawnia istotne rozbieżności.

Sprawa pokazuje również znaczenie aktywnego udziału obrony w postępowaniu dowodowym – zarówno w zakresie weryfikacji dokumentacji finansowej, inicjowania dowodów osobowych, jak i szczegółowej analizy oraz kwestionowania opinii biegłych.

Niniejsza sprawa pokazuje również znaczenie aktywnego udziału obrony w postępowaniu dowodowym, w szczególności w zakresie weryfikacji dokumentacji finansowej, inicjowania dowodów osobowych oraz analizy opinii biegłych.

Sprawę prowadzili:

Agata Wiśniewska – Managing Associate, Adwokat
Kacper Siudut – Adwokat